Start ] Omhoog ]

Boekbespreking

Nathalie Schweighoffer, Ik was pas twaalf. 

Weert: Uitgeverij M&P. ISBN 90-6590-716-5.

Dit boek, dat uit het Frans vertaald is, werd geschreven door een inmiddels (2005) ongeveer 30 jarige vrouw die in haar kindertijd meer dan vijf jaar lang systematisch door haar vader werd verkracht. Het is een van de schokkendste boeken die ik over dit onderwerp heb gelezen. 

Het slachtoffer beschrijft heel indringend hoe haar vader steeds opnieuw haar grenzen overschreed en haar op gewetenloze, sadistische manier misbruikte. Hij richtte hier zelfs een 'kantoor' voor in, onder het mom dat zijn dochter hem moest helpen bij werkzaamheden. 

Iedereen die werkelijk om kinderen geeft, zal dit boek met afgrijzen lezen. In plaats van een fijne verrijking van het leven van het kind, vormt de 'toenadering' van de beul (of nazi zoals Nathalie hem onder andere noemt) een breekpunt in haar leven. Ze verliest haar jeugd en onschuld, en walgt ook van zichzelf. Door de gesloten machtsstructuur binnen het gezin is er al die jaren geen ontsnapping mogelijk voor het meisje. 

Alles lijdt onder de incest: haar schoolresultaten, haar contacten met vriendinnetjes, haar religieuze leven, haar eerste liefdes, en haar relaties met andere gezinsleden. Ze denkt aan zelfmoord, maar deze gedachte wordt allengs vervangen door moordzucht. Ze krijgt een fascinatie voor messen. 

Gelukkig wordt de incestpleger uiteindelijk gearresteerd en berecht. Maar dat neemt niet weg dat Nathalie haar jeugd kwijt is. Ze vindt de straf die haar vader krijgt dan ook veel te mild: 

"Het slachtoffer van het compromis ben ik. Ik word op deze manier op geen enkele wijze gewroken. Iedereen weet dat hij over acht jaar weer vrijkomt" (p. 203).

De dader is een extreme seksmaniak, die er verscheidene volwassen minaressen op na houdt en Nathalie dwingt om in de stemming te komen (wat overigens nooit 'lukt') door samen naar harde pornofilms te kijken en hasj te roken. 

"Dat is het geluk: klappen met een riem en het geslachtsdeel van mijn vader fotograferen, in close-up! Dat is dus liefde! Hij schreeuwt: 'Als je elkaar lief hebt, doe je waar je zin in hebt'" (p. 125).

In de incestliteratuur zou de vader betiteld zijn als 'agressieve dader'. Zijn dochter is enkel om zijn lusten te bevredigen; haar gevoelens tellen absoluut niet, en ze wordt in alle opzichten geïsoleerd. Als ze zwanger wordt, stelt hij haar voor om met de eerste de beste jongen in bed te duiken zodat hij zelf buiten schot kan blijven. Of anders natuurlijk om een abortus te ondergaan. Ook zijn vrouw mishandelt hij, en een jongere dochter wordt al eveneens seksueel door hem lastiggevallen, hoewel met minder succes. 

Ik raad iedereen die zich bij kinderen betrokken voelt aan dit boek te lezen. Het maakt weer eens duidelijk hoe vreselijk gedwongen seksueel contact voor kinderen is en hoeveel dat van binnen kapot kan maken bij hen. 

Het maakt bovendien inzichtelijk waarom persoonlijke emotionele relaties tussen volwassenen en kinderen zo moeilijk te verkopen zijn voor veel mensen. Als men liefde of genegenheid voor kinderen associeert met dit soort misbruik, dan is het zeer begrijpelijk dat men relaties tussen volwassenen en kinderen ontoelaatbaar acht. 

Natuurlijk gaat het hierbij om een onredelijke associatie, maar zeker van incestslachtoffers zelf kun je psychologisch beschouwd weinig anders verwachten. Alleen gedegen voorlichting kan de associatie doorbreken, zodat men bijvoorbeeld niet meer denkt dat opkomen voor vrijwillige emotionele relaties tussen volwassenen en kinderen hetzelfde is als wat meneer Schweighoffer bedoelde toen hij zei: 

"De liefde tussen een dochter en haar vader moest weer tot de gewone zeden gaan behoren. Mensen die zeggen dat dat taboe is, zijn lullen" (p. 73).

drs. Titus Rivas

Start ] Omhoog ]